Nowelizacja Prawa budowlanego zniosła obowiązujące do tej pory przy budowie przyłączy zwolnienia w obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zrezygnowano z przesłanek: „do budynków” i „po dotychczasowych trasach”. Rewolucyjność wprowadzonego unormowania przejawia się w dopuszczeniu opcjonalnego podejścia inwestora do procedur wykonywania przyłączy, jak i wykonywania przyłączy nawet bez obowiązku zgłoszenia.
Stan prawny w zakresie wykonywania przyłączy do nieruchomości uległ istotnej zmianie wraz z wejściem w życie, z dniem 26 września 2005 r., ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 163, poz. 1364).
Do tego czasu pozwolenia na budowę nie wymagała jedynie budowa przyłączy do budynków: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych, jak też, powiązane z tym zagadnieniem, wykonywanie robót budowlanych polegających na przebudowie i remoncie sieci telekomunikacyjnych, elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych i cieplnych prowadzonych po dotychczasowych trasach. Skutkiem nowelizacji jest przede wszystkim zniesienie ograniczeń przestrzennych obowiązujących w ramach powyższych zwolnień, wyrażające się w rezygnacji z przesłanek: „do budynków” i „po dotychczasowych trasach”.
Rewolucyjność wprowadzonego unormowania przejawia się w dopuszczeniu opcjonalnego podejścia inwestora do procedur wykonywania przyłączy, jak i wykonywania przyłączy nawet bez obowiązku zgłoszenia.
Przyłącze a sieć i instalacja
Przyłączem jest urządzenie lub zespół urządzeń łączących sieć z instalacją odbiorczą. Pojęcie to jest odmiennie definiowane w zależności od rodzajów przyłączy, którym poświęcone są odrębne regulacje ustawowe.
W aktach rangi ustawowej definiowane są bezpośrednio wyłącznie przyłącza kanalizacyjne oraz przyłącza wodociągowe. Zgodnie z art. 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków:
• przyłączem kanalizacyjnym jest odcinek przewodu łączącego wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości odbiorcy usług z siecią kanalizacyjną, za pierwszą studzienką, licząc od strony budynku, a w przypadku jej braku do granicy nieruchomości gruntowej; definicja w powyższym brzmieniu obowiązuje od 17.08.2005 r.
• przyłączem wodociągowym jest odcinek przewodu łączącego sieć wodociągową z wewnętrzną instalacją wodociągową w nieruchomości odbiorcy usług wraz z zaworem za wodomierzem głównym.
Pozostałe definicje legalne przyłączy mają swoje źródło w aktach wykonawczych do ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, dotyczących warunków technicznych przyłączania do sieci. Uregulowania te zawarte są w rozporządzeniach:
• Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków przyłączenia podmiotów do sieci gazowych, ruchu i eksploatacji tych sieci
• Ministra Gospodarki z dnia 15 stycznia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemów ciepłowniczych
• Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego